Hoe houden de burgemeesters van de vijf gemeenten in het Omroep ZOUT-gebied het roer recht in hun kernen? Nieuwkomer Maarten Haverkamp, op 28 mei geïnstalleerd als burgemeester van gemeente De Bilt, is de hekkensluiter in deze serie. Hij deelt zijn eerste indrukken met Omroep ZOUT.
– Wat zijn uw eerste indrukken van uw nieuwe gemeente?
“Dit is een fantastische baan. Ik had veel eerder burgemeester moeten worden! Het ene moment mag je met de kinderburgemeester een prijs uitreiken voor een fotowedstrijd op de Van Dijckschool. Het andere moment mag je demonstranten voor en tegen een asielzoekerscentrum (AZC) toespreken voor je gemeentehuis. Geweldig trouwens hoe collega-burgemeesters direct hulp aanboden in die kwestie: extra handhavers en draaiboeken. En dan heb je de gemeenteraad met 27 hardwerkende leden waar mooie dingen gebeuren rondom dat AZC-initiatief. Gewoon in de schorsing samen klussen aan een motie: geweldig gewoon. En ja, het schuurt op momenten ook in de gemeenteraad. Dat er mensen weglopen omdat iemand het woord neemt. Maar die diversiteit vind ik heel gaaf.”
– Een demonstratie op uw tweede werkdag, een gemeenteraad waar het soms schuurt. Dat klinkt als een flinke klus voor een eerste ambt?
“Gemeente De Bilt is bijzonder. Dat hoorde ik van de waarnemer voor mij, wiens tiende gemeente dit was. Dat is een troost. Ik heb een groot aantal van mijn collega-burgemeesters gesproken. Ook zij geven aan: elke gemeente is apart, uniek. Het maakt bijvoorbeeld ook veel uit hoe de samenstelling van de gemeenteraad is, hoe de situatie na verkiezingen is. De profielschets die de gemeente maakte bij de zoektocht naar een nieuwe burgemeester, was heel eerlijk. De leden van de vertrouwenscommissie gaven allemaal aan dat dit een gemeente is waar af en toe spanning zit tussen gemeenteraad en college.”
“Zorgen dat de gemeenteraad goed functioneert en
dat inwoners gehoord worden, niet denken dat ik Superman ben”
– Wat maakte dat u bij uw sollicitatie dacht: ik heb in huis wat er nodig is?
“Met mijn ervaring als voorzitter en in het management bij de crisisorganisatie bij NS, ben ik gewend om te gaan met crises. Als Kamerlid was de discussie rondom Schiphol een van mijn grote dossiers. Daar waren veel emoties van omwonenden, veel tegenstrijd. Bij mijn afscheid kreeg ik zowel van Schiphol als van omwonenden complimenten. Ik dacht: dan durf ik ook wel een brief aan de Koning te sturen dat gemeente De Bilt misschien iets voor mij is. Ik neem het advies ter harte dat ik niet moet denken dat ik in een blauw pak met rode cape en een grote S rondloop als Superman. Ik moet zorgen dat de gemeenteraad goed functioneert en dat inwoners gehoord worden. Niet allerlei dingen zelf oppakken, maar vertrouwen aan anderen geven.”
– Welke ambities heeft u, waarmee wilt u aan de slag?
“Ik hoop dat ik de cultuur binnen de gemeenteraad en tussen de college en gemeenteraad kan verbeteren. Dat was een duidelijke opdracht voor de nieuwe burgemeester. We zijn erover in gesprek, met de raad en het huidige college. Daarnaast voelt het nu alsof ik in een tenniswedstrijd zit. Er komen veel ballen op mij af die ik gewoon moet terugslaan. De AZC-discussie hebben we meegemaakt. Daarnaast ligt er een rechterlijke uitspraak tegen het besluit van de gemeente om het golfcentrum in Groenekan een vergunning te verlenen. Dat geeft onzekerheid bij de exploitant, maar ook bij de bewoners die best teleurgesteld zijn hoe dat traject is verlopen. Dat vraagt aandacht om te laten zien dat we ook naar hen luisteren.”
– Hoe geeft u dat vorm, luisteren?
“Bij NS vond ik het mooiste: meegaan op de trein. Dan snap je iets van je product, je ontmoet de mensen. En je wordt geconfronteerd met de consequenties van besluiten die achter een bureau briljant leken. Datzelfde gold voor Schiphol. Het helpt mij als ik ernaartoe ga. En dat doe ik hier ook. Voor mijn sollicitatie ben ik zelfs gaan fietsen en bij de beoogde AZC-locatie op het Berg en Bosch-terrein gaan bekijken. Bij mijn installatie deed ik een algemene uitnodiging: vind je het leuk om met me te gaan fietsen of wandelen? Ik heb met elke fractievoorzitter gewandeld. Gisteren heeft een inwoner me al fietsend alle landgoederen van De Bilt laten zien. Ik wist niet dat de Soestdijkseweg ooit een tolweg was. Dat zijn hele leuke, waardevolle ontmoetingen.”
– U bent bijna twee maanden onderweg. Wat is er anders dan verwacht?
“Het is ook een zeer diverse gemeente, met kernen De Bilt, Bilthoven, Westbroek, Groenekan, Maartensdijk en Hollandsche Rading. Samenhang onderling is niet zo belangrijk, wel dat iedereen in de kernen het gevoel heeft dat de gemeente er voor hem en haar is. En dat we de eigenheid van de kernen faciliteren. Elke wethouder heeft zijn eigen kern en we hebben gebiedsmakelaars. Het enige minpuntje van De Bilt, is het gebrek aan water. Als watersporter / schaatser vind ik dat jammer. Ze hebben me vol trots de lokale ijsbaan laten zien. Hoe mooi ook, toch is het anders dan schaatsen op natuurijs op de Ankeveense Plassen waar ik nu in de buurt woon. En ach, als burgemeester van de gemeente waar het KNMI is gevestigd, moet ik helaas ook erkennen dat we weinig winters hebben gehad waarop je echt los kon gaan op de Plassen. Dus het gemis valt mee.”
– Hoe karakteriseren oud-collega’s of medewerkers u?
“Dat wisselt. Buiten de vergaderingen vinden ze me meestal een aardig iemand met wie je gezellig kunt praten. In overleg ben ik vrij zakelijk. En ik ben heel erg ambitieus. Ik doe niet voor niets héle triatlons en niet alleen de sprint. We zijn hier met elkaar om een klus te klaren. Het is onze taak om de boel net iets beter achter te laten dan we het hebben aangetroffen. Dat vraag ik ook van mijn besturen en collega’s: een stapje meer doen.”
“De gemeente is er voor de inwoners en niet omgekeerd”
– Waar heeft u geen geduld mee?
“Je komt in mijn allergiezone als je zegt ‘Ja, maar…’ Dan hebben we meteen een minder gezellig gesprek. De gemeente is er voor de inwoners en niet omgekeerd. Als we in de raad een discussie hebben, moeten het wel gaan over of iets beter uitpakt voor de inwoners of niet. Niet alleen maar zeggen: tja, we doen het toch maar niet. Nee: denk ná, kom met een oplossing. Tenzij ik het helemaal verkeerd zie, dan hoor ik dat ook graag.”
– Waar heeft u een zwak voor?
“Mensen die hun best doen. Ongeacht of het lukt of niet lukt. De Bilt heeft zoveel super gemotiveerde medewerkers. Zoals laatst met de AZC-demonstraties: best spannend. Dan zie ik de buitendienst ’s avonds laat met hekken slepen. En bij de Milieustraat op een snikhete dag, ik stond op een afstandje te kijken. Schieten ze toch meteen te hulp met veel plezier bij een mevrouw die met een volgeladen auto aankomt en wanhopig kijkt: ‘Hoe krijg ik ‘m leeg?’ Dat raakt mij wel.”
– Wat weten we niet van Maarten Haverkamp?
“Ik ben met heel veel plezier trouwambtenaar geweest. En ik moet het nog overleggen met burgerzaken, maar ik zou hier ook graag huwelijken voltrekken. Als trouwambtenaar mag je het begin van zo’n levensreis meemaken, als burgemeester hoor ik de verhalen bij het bezoek vanwege een 60-jarige huwelijk. Het is geen groot geheim, maar ik heb een hond, een kooiker. Die gaat mee naar het huis dat we in deze gemeente hebben gekocht. Het duurt nog even voor we ons daadwerkelijk kunnen vestigen: de huidige eigenaren moeten nog een paar keer naar die mooie milieustraat.”
Lees ook: ‘De Heuvelrugger bestaat niet’, ‘Rivaliteit met een knipoog’, ‘In Wijk kijken we nog echt naar elkaar om’ en ‘Zeist is gastvrij en initiatiefrijk’.
