ProRail vernieuwt het spoor tussen Driebergen-Zeist en Rhenen en Ede-Wageningen. Het spoorwerk veroorzaakt niet alleen overlast voor treinreizigers maar ook voor bijvoorbeeld boeren. Vijf overwegen zijn namelijk gesloten, dus er moet flink worden omgereden. Omroep ZOUT nam een kijkje op het spoor.
De werkzaamheden aan het spoor zijn vier dagen bezig, en inmiddels zijn er weinig reizigers of inwoners nog verrast door de afgesloten stations. Bij de overwegen is het een ander verhaal. Ondernemer Walter Roubos uit Leersum –boer en agrarisch dienstverlener– hoorde pas vlak voor de start van de werkzaamheden van de afsluiting. “Een klant woont vlakbij het spoor, hij had een brief van ProRail gekregen.”
Koeien willen eten
Dat was even schrikken. Want Walters bedrijf voert koeien bij melkveebedrijven in de buurt. “We bezoeken per dag soms wel 15 – 20 boerenbedrijven met onze mengvoerwagen van 15 kuub. Daarvoor gaan we de hele streek door. We steken regelmatig het spoor over bij de overwegen bij de Woudenbergseweg, de Heuvelsesteeg en Laagerfseweg. Die zijn nu dicht.
Dus moeten we omrijden via Doorn, over een weg waar ik volgens mij eigenlijk niet met een landbouwwerktuig mag komen. De routes zijn ook niet zo geschikt, best wel gevaarlijk voor fietsers dat wij daar rijden. Volgende week wordt het mooi weer en dan is er nog meer fietsverkeer, daar kijk ik niet naar uit. Maar we hebben geen keus”, zegt hij.
Dat niet alleen. “Koeien zijn gewoontedieren. Ze hebben hun voer graag op tijd, dan presteren ze beter.” Hij vertelt dat ze nu per dag een uur moeten omrijden om de koeien op tijd hun uitgekiende mengvoer te kunnen voorschotelen. “We laten de klant en zijn koeien niet een uur wachten”, zegt hij beslist. “Geen eten is geen melk. En punt 1 is: we willen goed voor de dieren zorgen. Dus gaan mijn medewerkers nu vanwege de omleidingen veel eerder van huis. Want ook voor het halen van de gevulde wagen, moeten ze omrijden.”
Hij vraagt zich af of de spoorvernieuwing niet een jaartje later had gekund. “Dan is de tunnel bij Maarsbergen gereed en heeft de omgeving een stuk minder last van de afsluiting. Want twee weken is echt heel lang.”
Einde levensduur
Sjoerd Haga van ProRail is de projectmanager van de ingrijpende spoorvernieuwing. Hij staat Omroep ZOUT te woord bij het spoor in Maarsbergen, ter hoogte van het ecoduct naar het Leersumse Veld. Dat ligt even ten westen van de afgesloten overweg op de Laagerfseweg te Woudenberg richting Overberg. Over de suggestie van agrariër Roubos zegt hij: “Een onderdoorgang erbij hebben, zou mooi zijn geweest. Maar het einde van de levensduur van dit traject is echt bereikt en veiligheid staat voorop. Het was echt tijd, kijk maar naar de oude houten dwarsliggers die we hier tegen komen bij de vervanging”.
Hij maakt een armgebaar naar de berg dwarsliggers die zijn verwijderd, om plaats te maken voor robuuste exemplaren. “We vervangen onder meer de rails, dwarsliggers en ballast op dit traject.” Deze worden door een enorme werktrein aangeleverd en aangebracht. “Deze trein heeft zijn eigen personeel”, vertelt Sjoerd. “Uniek in zijn soort.” Hij kan zich moeilijk verstaanbaar maken omdat het geoliede proces met het verwijderen en plaatsen van dwarsliggers enorme herrie maakt. “Dit soort werkmachines helpen ons om de treinvrije periode zo kort mogelijk te houden. We werken 24/7 door. Overigens werken we alleen overdag met deze trein en de kettinghor, omdat ze veel lawaai produceren. ’s Nachts werken we met stillere machines.”
Ook de veelgehoorde suggestie dat de overwegen toch niet per se de hele tijd dicht hoeven, wijst hij spijtig van de hand. “De werktreinen zijn zo lang dat ze soms twee overwegen bezet houden. Werkmateriaal en duizenden dwarsliggers slaan we op in kleine bouwlocaties langs het spoor, vaak bij de overwegen. Die treinen en machines gaan de hele tijd heen en weer. We kunnen het werk echt alleen veilig uitvoeren als de overwegen dicht blijven voor verkeer.”
Omleidingen
Regiodirecteur Randstad Noord van ProRail Harro Homan legt uit dat de werkzaamheden vooraf met de betrokken gemeenten en partijen wordt overlegd. “We vinden de overlast heel vervelend. Dus doen we er alles aan om die tot een minimum te beperken. 
Over het vervangend vervoer en alle omleidingen is goed nagedacht. In de dorpen en bij de overwegen hebben we tijdig de afsluitingen op gele borden gemeld. Met iemand van de Fietsersbond hebben we langs het traject gefietst. Hij had handige tips voor de omleidingen voor fietsers en daar hebben we gebruik van gemaakt.”
Ook de dienstregeling met de vervangende taxi heeft niet tot noemenswaardige klachten bij ProRail geleid, weet Homan. “Mochten mensen iets bij ons kwijt kunnen dat kan bij ProRail Publieksvoorlichting. Het doet nu even pijn, maar het spoor ligt er straks weer voor jaren goed bij.”
Koffie voor de spoorwerkers
Tina in koffietentje Het Kleine Bakkertje tegenover het station van Maarn heeft het wel wat rustiger. “We hebben normaal veel aanloop van treinreizigers die een koffietje of iets lekkers meenemen voor onderweg. En de wandelaars van bijvoorbeeld de NS-route vanuit Driebergen-Zeist die hier eindigt, komen ook niet.”
Ze ziet het zonnig in. “Het weer is de belangrijkste factor. En op het moment dat het mooi weer is, hebben we het hier gezellig op het terras met mensen uit Maarn en fietsers die hier in de omgeving op vakantie zijn. Oh, en we hebben nieuwe klanten. De mensen die aan het spoor werken, komen hier soms ook koffie halen. Superleuk toch?”
