Op de basisschool van Bartiméus in Zeist, waar blinde en slechtziende kinderen aangepast onderwijs volgen, hebben leerlingen van groep 3/4 een filmpje gemaakt. Een filmpje, want ook kinderen die zeer slecht zien of blind zijn hebben een idee van hoe de wereld eruit ziet. En daar kunnen ze hun fantasie op loslaten.
door: Karin Schagen
Wat gebeurt er eigenlijk op school als er niemand is? De leerlingen van ‘de Neushoorn’ (groep 3/4) weten het vrijwel meteen. Als zijzelf niet op school zijn dan komen de dingen tot leven. De ideeën zijn groots. “De wc’s gaan door de school vliegen”, roept een leerling. En dan komen er nog veel meer verhalen over wat de wc’s gaan doen. Op de kop staan, op elkaar, hoe smeriger hoe leuker. Andere ideeën: ‘de kastdeurtjes gaan klapperen en alles komt uit de kast!’, ‘de laatjes gaan open en dicht en de spelletjes gaan zichzelf spelen!’ en ‘De poppen gaan leven!’. En de stoelen en tafels? ‘Die gaan dansen!’
Samen gaan de leerlingen er een stop-motion filmpje van maken. Dat betekent dat juf Karin foto’s maakt terwijl de leerlingen steeds dingen een klein stukje verplaatsen. Afgespeeld zien die beelden eruit als een filmpje waarin de dingen als vanzelf bewegen. De leerlingen moeten het natuurlijk wel eerst eens worden over wat ze dan laten zien. Een vliegend toilet blijkt niet haalbaar zien ze al snel in, al kunnen ze maar moeilijk afscheid nemen van het fijne idee. De kasten met de kastdeurtjes? Te hoog! Dansende tafels: Te zwaar!
Wat overblijft is een verhaaltje waarin de stoelen uit zichzelf de klas verlaten, naar de gymzaal gaan en zich daar overgeven aan een uitzinnige rondedans om net op tijd terug te zijn als de juffen ’s-morgens vroeg het licht aandoen. Maar dat vraagt wel wat van de leerlingen. Ze zijn allemaal slechtziend. Een kind is zelfs vrijwel blind. Niet dat hij daardoor gehinderd wordt in zijn enthousiasme. Hij heeft een grote fantasie en hij verzorgt na de montage de voice over, de stem die het verhaal vertelt. Daar geeft hij zijn heel eigen draai aan. Maar eerst moeten de foto’s gemaakt!
Zeventig
Iedereen draagt een steentje bij. Twee juffen spelen dat ze de klas verlaten terwijl de kinderen doodstil buiten beeld blijven. Daarna wordt er van een vast standpunt steeds een foto gemaakt. De leerlingen verplaatsen hun stoel daarna een beetje en verdwijnen weer uit beeld. “Iedereen uit beeld?” roept de juf. “Ja!”, schreeuwen de kinderen enthousiast en de foto wordt gemaakt. Dat gebeurt een keer of zeventig. Dan staat het dansje erop. Juf Karin voegt er, als de leerlingen weg zijn, zelf ook nog wat foto’s aan toe. Want het is moeilijk voor de kinderen om de aandacht er zo lang bij te houden.
Als het eindresultaat aan de groep getoond wordt zitten de kinderen met hun neus bijna tegen het scherm om het resultaat van hun inspanningen te zien. Het is een vertrouwd gezicht op het Bartiméus, een groep kinderen vlakbij het grote scherm. Want hoe beperkt hun zicht ook is: filmpjes kijken blijft leuk. En al helemaal een filmpje waar je zelf aan hebt meegewerkt. Ze zijn er trots op!
Communicatie
Directeur Ramon Heuwekemeijer ziet er niets geks in, een klas met blinde en slechtziende kinderen die een filmpje maken. “Zij hebben ook een voorstelling van de wereld”, zegt hij. “Zij hebben ook een beeld van hoe alles eruit ziet. Misschien niet mijn beeld maar wel een beeld. Het is belangrijk om daarmee bezig te zijn. Beelden, voorstellingen zijn belangrijk in communicatie. Bovendien leren kinderen meer bij het doen van dit soort dingen.” En inderdaad: ze werken samen, ze beslissen samen en ze bedenken samen een verhaal. “En dat verhaal wordt dan verteld door het ene kind dat eigenlijk niets ziet”. Dus ook voor hem is het leuk om het filmpje terug te horen, hij zit net zo dicht op het scherm als de anderen.
